Heerlijk, vanmorgen heel vroeg wakker en opgestaan en met ene kop koffie in de krant gedoken. En wat niet heel vaak gebeurt, er stond veel interessants in. Een paar dingen haal ik er even uit.

Allereerst een heel artikel over een nieuw boek dat uit is, van Hans Achterhuis. Over het neoliberalisme, waarvan Ayn Rand, die ik kort geleden pas ontdekte, een van de grondleggers en aanstichtsters is en waarmee Reagan goede sier heeft gemaakt. Het is een stroming die zo zwart-wit stelt dat de marktwerking allesbepalend is dat er totaal voorbij gegaan wordt aan het feit dat er ander krachten in de wereld meespelen die invloed hebben op de vermogens van mensen. Daarnaast gaat de markt helaas niet alleen uit van gewin, want daar is uiteindelijk niets mis mee. Ik wil ook wel meer. Het gaat er natuurlijk om om daarin de balans te vinden tussen eigen gewin en gewin voor anderen. Wat uitgeschakeld zou moeten worden, wat niet kan, of ingetoomd zou moeten worden, maar door wie, is de hebberigheid en de onbeheerstheid. Maar hoe dat te doen? Laat je dat over aan overheidsinstanties, commissies? En wat als ook daar dan weer macht een rol gaat spelen? Wie macht wil is gevoelig voor corruptie. En hoe houd je die grote ego’s buiten de deur? Niet, want het zijn de grote ego’s die dingen voor elkaar krijgen. En die andere, bij voorkeur kleinere, ego’s erbij betrekken.  En met zijn allen spelen ze het spel van markt en controle. En laten ze zich er goed voor betalen.

En een paar pagina’s verder een heel artikel over een van mijn heldenschrijvers. Saramago. Die schrijft prachtige boeken (super aanrader voor beginnende Saramago lezer? “Alle namen”, surrealistisch, Kafkaiaans en met prachtig beschreven absurde situaties), maar is ook fervent aanhanger van Castro en het communisme in het algemeen. Dus eigenlijk het tegenovergestelde van Rand, die totaal anti communisme en collectivisme was. En beide zeggen en schrijven ze zinnige dingen.

Waarom lijkt het dan toch nog steeds een beetje autistisch? Ze verkondigen alleen hun eigen waarheid, en hun hele leven lang is er niet aan hun basishouding, die extreem is, te tornen. Grote schrijversgeesten, maar als mens? En wat zegt dat nou weer over mij, als ik hun bewonder in hun schrijven?